De uitvaart van de vorige bewoonster van ons huis.

De telefoon gaat. Jeroen aan de lijn. Hij vertelt me dat zijn vrouw binnenkort komt te overlijden. Tijdens het telefoongesprek wordt me duidelijk dat Jeroen en zijn vrouw Marian samen in de auto zitten en dat de telefoon op de luidspreker staat. We maken een afspraak omdat zij graag met mij in gesprek willen om een aantal wensen te bespreken. Maar ook om het een en ander voor te bereiden op het afscheid dat komen gaat.

Als we aan het eind van het telefoongesprek zijn, wens ik hen beide veel sterkte. Wat moet je ook eigenlijk zeggen ter afsluiting? Ik weet het nog steeds niet zo goed. Wat zeg je tegen iemand die weet dat ze binnenkort komt te overlijden? Naar later zal blijken, was dat mijn laatste contact met Marian.

Ik rijd de wijk binnen, een soort dorpskern in Nijmegen. Weilanden, wat huizen, scholen en wat opmerkelijke gebouwen in het midden van de wijk. Een soort woonerf maar dan iets groter en vooral groener. En een klein wit kerkje.

Onderweg vraag ik me af wat deze mensen van plan zijn, wat ze bedacht hebben, hoe ik contact met hen maak en hoe ik hen met maatwerk kan bijstaan. En of Marian bij dit gesprek is, of ze nog thuis is of in een ziekenhuis of hospice. Ik haal een paar keer diep adem en voel dat ik kan vertrouwen op mijn ervaring in het omgaan met mensen en het verzorgen van een passend afscheid.

Het bijzondere aan ons contact is dat wij elkaar 10 jaar geleden kort ontmoet hebben en daarna nog een enkele keer in het voorbijgaan. Mijn partner en ik hebben namelijk het huis waar wij nu 10 jaar in wonen, gekocht van Marian en Jeroen. Wij wonen er met veel plezier en hebben laatst nog samen stilgestaan bij hoe fijn we het hebben in ons huis, met de buren en in de wijk. We blijven er zeker nog een hele tijd wonen.

Ik word hartelijk ontvangen door Jeroen, ik herken hem gelijk van de overdracht van ons huis en van de bezoeken die ze zijn blijven brengen aan wat toen hun buren waren en nu de onze.

In de keuken tref ik dochter Anne. Al snel wordt mij duidelijk dat Marian niet bij het gesprek aanwezig is. Ze ligt op bed en ontvangt vrienden, steeds iemand anders. Langzaam dringt tot me door dat Marian afscheid aan het nemen is van haar dierbaren.

Aan de keukentafel maken we nader kennis en gaan we geleidelijk aan over tot het voor bespreken van de uitvaart.

Kort daarna word ik weer gebeld, wat later op de avond. Jeroen meldt dat Marian is overleden. Ik spreek met hen af om de volgende ochtend langs te komen. Marian ligt opgebaard, keurig verzorgd en gekleed in de kamer naast de keuken. Voor mij even slikken, iedere keer weer als ik een overledene zie, maar nu al helemaal. Ik had wel over haar gesproken, maar niet meer met haar.

Aan dezelfde keukentafel vervolgen we het gesprek dat we eerder hadden. In de tussentijd was ook dochter Ellen vanuit het buitenland gearriveerd en waren er keuzes gemaakt. We konden gaan plannen en organiseren om zo tot een passend afscheid te komen. Alles met en verzorgd door bekenden om zo een heel persoonlijke en warme invulling te geven aan de uitvaart.

’s Ochtends poets ik mijn tanden en realiseer me dat Marian ook aan diezelfde wastafel en in dezelfde badkamer heeft gestaan en dat zij er nu niet meer is. Niet meer in ons huis, maar ook niet meer ergens waar ik haar nog kan zeggen met hoeveel woongenot wij in hun huis wonen.

Ik ga naar hun huidige woonhuis, daar kom ik binnen in een warm bad. Veel lieve vrienden staan in de keuken, gezellig met elkaar te praten. Een kopje koffie of thee erbij.

In een klein gezelschap begeleiden we Marian naar het crematorium. Een kort maar liefdevol afscheid.

Na de lunch, in het woonhuis, verzorgt door een goede vriendin en tevens eigenaar van een café, vindt de herdenkingsbijeenkomst plaats in het museum in het witte kerkje midden in de wijk. Een prachtige dag, een mooie opvolging van een intiem afscheid met vrienden in de ochtend naar een bijeenkomst met familie, vrienden, kennissen, collega’s en ook onze buren in de middag. Een foto van Marian omringd door mooie bloemen, bijzondere woorden en prachtige muziek. Aan het eind een wat luider muziekstuk om zo de overschakeling te markeren naar een borrel ter afsluiting.

Erg bijzonder dat in deze tijd van het coronavirus nabestaanden gedwongen worden om nu in een klein gezelschap afscheid te nemen en mogelijk later nog een keer een herdenkingsbijeenkomst te houden. In bijvoorbeeld Duitsland is het heel gewoon om een tijd na de crematie een viering te organiseren tijdens de bijzetting van de urn.

Een paar weken later keer ik terug aan de keukentafel; Jeroen vertelt over hoe hij de week van afscheid van Marian heeft beleefd. Hij geeft aan dat zowel hij als zijn dochters zeer tevreden zijn, en op een goede en fijne manier afscheid hebben kunnen nemen. Met een tevreden gevoel rijd ik terug naar ons huis en laat zittend op de bank alles nog even rustig in gedachten voorbij komen. Dan loop ik naar het raam en kijk naar onze tuin, de erfenis van Marian, ze hield van tuinieren. Daar plukken wij nu nog steeds de vruchten van.